ទូរស័ព្: 0274 383 347
អង្គារ, 14-4-26 14:18:55

ទស្សនវិជ្ជាក្នុងការសំពះប្រណមរបស់ជនរួមជាតិ Khmer

ក្នុងវប្បធម៌ Khmer Nam Bộ ការសំពះប្រណមមិនមែនគ្រាន់តែជាកាយវិការសម្រាប់ស្វាគមន៍ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កប់នូវទស្សនវិជ្ជាខាងព្រះពុទ្ធសាសនាដ៏ជ្រាលជ្រៅអំពីសមភាព និងស្មារតីនៃការគោរពចំពោះភាពមិនទៀងទាត់។ គេតែងតែប្រៀបធៀបការប្រណមដៃនោះ ដូចជាការជូនផ្កាឈូកក្រពុំដល់អ្នកនៅចំពោះមុខ ប៉ុន្តែនៅពីក្រោយរូបភាពនិមិត្តសញ្ញានេះ គឺជាសារដែលស្តីពីជីវភាពរស់នៅយ៉ាងមានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ។

កាយវិការសំពះរបស់ជនជាតិ Khmer ប្រៀបដូចជារូបភាពផ្កាឈូកក្រពុំដែលជូនដល់អ្នកនៅចំពោះមុខខ្លួន។

ខុសពីការចាប់ដៃដែលមានលក្ខណៈជាការទំនាក់ទំនងសង្គមក្នុងជីវភាពនៃការរស់នៅតាមបែបសម័យទំនើប ខណៈដែលលើកដៃសំពះប្រណមដៃខាងមុខដើមទ្រូងរបស់ជនជាតិ Khmer គឺជាភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងការពិចារណាមកលើខ្លួនឯង។

តាមទស្សនៈព្រះពុទ្ធសាសនា ដៃស្តាំតំណាងឱ្យ "ខ្លួនឯង" (អត្តា) ឯដៃឆ្វេងតំណាងឱ្យ "អ្នកដទៃ" (បរៈ)។ នៅពេលដែលបាតដៃទាំងពីរផ្គុំចូលគ្នា ព្រំដែនរវាង "ខ្លួនឯង" និង "អ្នកដទៃ" ត្រូវបានលុបបំបាត់ ដែលបង្ហាញពីគំនិតសមភាពយ៉ាងដាច់ខាតក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា៖ សត្វលោកទាំងអស់សុទ្ធតែមានពុទ្ធភាវៈដូចគ្នា ដោយមិនបែងចែកអ្នកមាន អ្នកក្រ ខ្ពស់ ឬទាបនោះឡើយ។

របៀបក្រាបថ្វាយបង្គំដោយឱនក្បាលដល់ដី គឺសម្រាប់តែកូនសិស្សដើម្បីបង្ហាញក្តីគោរពចំពោះគ្រូក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាប៉ុណ្ណោះ។

អត្ថន័យនោះបានផ្ញើតាមរយៈម្រាមដៃទាំង ៥ ដែលផ្គុំគ្នា តំណាងឱ្យខន្ធទាំង ៥ (បញ្ចខន្ធ) រួមមាន៖ រូប វេទនា សញ្ញា សង្ខារ និងវិញ្ញាណ ដែលជាធាតុទាំង ៥ (រួមទាំងធាតុចិត្ត) បង្កើតបានជារាងកាយ និងចិត្តរបស់មនុស្ស។ ការលើកដៃទាំងពីរ (បញ្ចខន្ធ) ឡើងមកត្រឹមដើមទ្រូង គឺជាការក្រើនរំលឹកអំពីភាពមិនស្ថិតស្ថេរនៃរាងកាយ អំពីច្បាប់ "រូបគឺសូន្យ សូន្យគឺរូប" ដើម្បីកុំឱ្យមនុស្សប្រកាន់ខ្ជាប់នូវអត្តា។

ទន្ទឹមនឹងកាយវិការសំពះប្រណមដៃ ការឱនក្បាលក្រាបសំពះ ក៏មានអត្ថន័យយ៉ាងជ្រាលជ្រៅផងដែរ។ មិនត្រឹមតែបង្ហាញនូវភាពគោរពតាមលក្ខណៈប្រពៃណី ឬសណ្តាប់ធ្នាប់សង្គមប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាការឱនក្បាលចំពោះច្បាប់ធម្មជាតិដ៏តឹងរ៉ឹងតែយុត្តិធម៌បំផុត៖ គឺ ការកើត ចាស់ ឈឺ ស្លាប់ នៅចំពោះមុខវាលវដ្ដសង្សារដែលគ្មាននរណាម្នាក់អាចគេចផុតបានឡើយ។

ពិធីសំពះសុំពរជ័យពីចាស់ទុំនៅក្នុងវប្បធម៌បំបួសនាគរបស់ជនជាតិ Khmer។

ដូច្នេះហើយ ការសំពះប្រណមរបស់ជនរួមជាតិ Khmer មិនមែនគ្រាន់តែជាពិធីទំនាក់ទំនងសង្គមប៉ុណ្ណោះទេ។ រាល់ពេលលើកដៃឡើង មនុស្សកំពុងអនុវត្តមេរៀនអំពីការគោរព៖ គឺការដាក់ "អត្តា" ចុះ ក្រើនរំលឹកខ្លួនឯងអំពីភាពមិនទៀងនៃជីវិតមនុស្ស និងមើលទៅអ្នកនៅចំពោះមុខខ្លួនដោយកែវភ្នែកនៃសមភាព និងក្តីមេត្តាករុណា។ នោះហើយគឺជា "ព្រលឹង" នៃប្រាជ្ញាដ៏ពិតប្រាកដ ដែលលាក់ខ្លួននៅពីក្រោយម្រាមដៃដ៏ស្រឡូនរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ទៀតផង៕

Danh Điệp

Tags:

ភាគច្រើនអាន

រក្សាតម្លៃប្រពៃណី

ក្នុងការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជន Khmer បណ្តាវត្ថុបុរាណប្លែកៗជាច្រើនបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីសម្រស់ប្រពៃណីរបស់សហគមន៍ផងដែរ។ សាជីគឺជាវត្ថុមួយក្នុងចំណោមវត្ថុដែលធ្លាប់ស្គាល់តាំងពីយូរជំនាន់ណាស់មកហើយ។ នេះមិនត្រឹមជាគម្របសម្រាប់គ្របរក្សាទុកអាហារប៉ុណ្ណោះទេ សាជីថែមទាំងជានិម្មិតរូបខាងស្នាដៃដ៏ប៉ិនប្រសព្វ និងលក្ខណៈរស់នៅដោយមានរបៀបរៀបរយរបស់បងប្អូន Khmer Nam Bộ ទៀតផង។

ហ្វឹកហាត់កម្មវិធីសម្រាប់បម្រើមាមីងក្នុងថ្ងៃបុណ្យចូលឆ្នាំ

ក្រុមសិល្បៈ Khmer ខេត្តកំពុងសកម្មក្នុងការហាត់សម និងរៀបរៀងកម្មវិធីសម្តែងដ៏ល្អវិសេសដើម្បីឆ្លើយតបតម្រូវការខាងវិស័យវប្បធម៌ និងស្មារតីរបស់ប្រជាជន ជាពិសេសនៅតាមតំបន់ដែលមានបងប្អូនជនរួមជាតិរស់នៅច្រើនកុះករក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី ប្រពៃណី Khmer ឆ្នាំ២០២៦។

អភិរក្សបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ ផ្សារភ្ជាប់ជាមួយការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍

បន្ទាប់ពីបានរួមបញ្ចូលគ្នា ខេត្ត Cà Mau បន្តអនុវត្តគោលនយោបាយនៃការអភិរក្ស និងពង្រីកតម្លៃវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏ល្អផូរផង់របស់សហគមន៍បណ្តាជនជាតិភាគតិចដែលរស់នៅលើភូមិសាស្ត្រខេត្ត ក្នុងនោះមានជនរួមជាតិ Khmer ជាដើម។ នេះមិនត្រឹមតែពង្រឹង និងពង្រីកអត្តសញ្ញាណជនជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងភ្ជាប់វាទៅនឹងការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ផងដែរ។

អត្ថន័យដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមនៃនិម្មិតរូបផ្កាឈូក

ក្នុងវប្បធម៌ Khmer ផ្កាឈូកមិនត្រឹមមានភាពស្និទ្ធិស្នាលជាមួយការរស់នៅប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជានិម្មិតសញ្ញាដ៏ឧត្តុង្គឧត្តម រក្សានូវតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងស្ថាបត្យកម្មផ្នែកខាងសម្លាក់នៃព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយផងដែរ។

រស់ជាតិផ្អែមក្រអូបនៃនំកាលពីវ័យក្មេង

មានឱកាសបានទៅទស្សនាតាមបណ្តាខេត្តនៃតំបន់ដែនដីសណ្ដទន្លេមេគង្គ ក្នុងចំណោមនំ និងអាហារសម្រន់ចម្រុះពណ៌ដែលរាប់មិនអស់ផងនោះ អ្នកនឹងបានជួបប្រទះនឹងបង្អែមដ៏សាមញ្ញ ប៉ុន្តែមានភាពទាក់ទាញចម្លែកមួយ៖ នំបំពង់ស្លឹកច័ន្ទ។ ទោះបីជាមិនមានលក្ខណៈស្មុគស្មាញក៏ដោយ នំនេះក៏បានភ្ជាប់ដោយវប្បធម៌ និងស្នាដៃដ៏ប៉ិនប្រសព្វរបស់សហគមន៍ Khmer Nam Bộ ផងដែរ។

លក្ខណៈដ៏ល្អនៃសាក្រាម៉ង់អាពាហ៍ពិពាហ៍

សាក្រាម៉ង់អាពាហ៍ពិពាហ៍ គឺជាពិធីមង្គលការរបស់គ្រីស្តបរិស័ទ ដែលជាទូទៅបានប្រារព្ធឡើងនៅក្នុងព្រះវិហារ។ ពិធីមង្គលការតាមបែបកាតូលិក មិនត្រឹមតែរក្សានូវទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីរបស់ជនជាតិវៀតណាមប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្កប់នូវពិធីមង្គលការដាច់ដោយឡែក ដែលបង្ហាញពីជំនឿសាសនា និងភាពជាទីសក្ការៈនៃជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍ទៀតផង។

ពិធីបណ្តែតប្រទីបជ្វាលានៅវត្ត Kim Sơn

ថ្ងៃពេញបូរមីដើមឆ្នាំ គឺជាថ្ងៃសីលដ៏ធំប្រចាំឆ្នាំផងដែរ នេះគឺជាឱកាសសម្រាប់ប្រជាជន និងពុទ្ធបរិស័ទតាំងចិត្តឆ្ពោះទៅរកធម៌ ប្រព្រឹត្តិអំពើល្អ។ កាលរាត្រីយប់មិញ នៅវត្ត Kim Sơn សង្កាត់ Hoà Thành ពិធីបួងសួងសុំសុខសន្តិភាព និងបណ្តែតប្រទីពជ្វាលាបានប្រព្រឹត្តិឡើងក្នុងបរិយាកាសដ៏ឱឡារិក និងការគោរព ដោយមានភាពទាក់ទាញប្រជាពុទ្ធសាសស័ទចូលរួមយ៉ាងច្រើនផងដែរ។

ទំនៀមបួសរៀនរបស់ជនជាតិ Khmer

ចំពោះបងប្អូនជនជាតិ Khmer Nam Bộ វត្តអារាមមិនត្រឹមតែជាទីកន្លែងសក្ការបូជាខាងសាសនាប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជា "សាលារៀន" ដ៏ធំបំផុតនៃជីវិតមនុស្សទៀតផង។ តាមទំនៀមទម្លាប់ កូនប្រុសដល់ពេលពេញវ័យ និងមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ខាងផ្លូវច្បាប់ នឹងផ្អាកការងារផ្លូវលោកជាបណ្តោះអាសន្ន ដើម្បីចូលវត្តបួសរៀន។ នេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាខ្នាតសម្រាប់វាស់ស្តង់ដារនៃបុរសម្នាក់ដែល "ពេញលក្ខណៈ"។

"ប្រាសាទបៃតង" ក្នុងជំនឿ Khmer

មិនត្រឹមតែជាគ្រឿងរណ្តាប់បូជាធម្មតាប៉ុណ្ណោះទេ បាយសី គឺជាកំពូលស្នាដៃផ្នែកខាងសិល្បៈនៃការរៀបចំពីស្លឹកចេក និងផ្កាស្រស់ ដែលផ្ទុកនូវទស្សនៈចក្រវាល និងទស្សនវិជ្ជាជីវិតប្រកបដោយភាពសុខដុមរមនាជាមួយធម្មជាតិនៃបងប្អូនជនជាតិ Khmer Nam Bộ ទៀតផង។

បណ្តុះបណ្តាលប្រភពធនធាននៃការអភិរក្សវប្បធម៌ Khmer

ជាប្រភពធនធានដ៏មានភាពទាក់ទាញសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍នៅ Cà Mau អត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ដ៏សម្បូរបែប និងពិសេសរបស់ជនរួមជាតិ Khmer កំពុងបាន "ត្រួសត្រាយ" ជាបណ្តើរៗ តាមរយៈការជួយឧបត្ថម្ភរបស់រដ្ឋ រួមនឹងការប្តេជ្ញាចិត្តរួមកម្លាំងរបស់សហគមន៍ជនជាតិខ្មែរ។ ទន្ទឹមនឹងគោលដៅអភិរក្ស និងពង្រីកតម្លៃវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏ល្អប្រសើរ ខេត្តកំពុងបោះជំហានអភិវឌ្ឍន៍កម្មវិធីទេសចរណ៍ផ្តោតលើការសម្តែងសិល្បៈ Khmer ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកទស្សនា និងស្វែងយល់ជាក់ស្តែង។

សហគ្រាស - ម៉ាក