នៅពេលរំលឹកអំពីម្ហូប Khmer Nam Bộ មនុស្សជាច្រើននឹងគិតភ្លាមដល់ប្រហុក អំបុក ឬបណ្តាមុខម្ហូបដែលទាក់ទងជាមួយពិធីបុណ្យប្រពៃណី។ ក្នុងនោះ នំបញ្ចុកទឹកសម្លត្រូវបានចាត់ទុក ជាម្ហូបមួយក្នុងចំណោមម្ហូបដ៏ឆ្នើមបំផុត ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងយ៉ាងច្បាស់ពីចំណេះដឹងខាងធ្វើម្ហូប របៀបរស់នៅ និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌របស់ប្រជាជន Khmer នៅតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ។
បណ្តាគ្រឿងផ្សំសម្រាប់នំបញ្ចុកទឹកសម្លបែបប្រពៃណី។
នំបញ្ចុកទឹកសម្លមានប្រភពដើមមកពីបងប្អូន Khmer សុទ្ធសាត ដែលផ្សារភ្ជាប់ជាមួយជីវភាពរស់នៅរបស់សហគមន៍កសិកម្មនៃតំបន់ស្រុកស្រែ។ ផ្តើមពីប្រភពសារធាតុដ៏សម្បូរបែប បងប្អូន Khmer ធនធានទឹកធម្មជាតិដ៏សម្បូរបែប ប្រជាជន Khmer បានបង្កើតទឹកសម្លបង់ប្រហុក ដែលត្រូវបានឡើងអំពីសាច់ត្រីស្រែតាមបែបប្រពៃណីដែលមានប្រវត្តិជាយូរអង្វែងណាសមកហើយក្នុងសហគមន៍ Khmer។
ចំណុចដ៏សំខាន់ដែលបង្កើតឱ្យនំបញ្ចុកទឹកសម្លខ្មែរមានរស់ជាតិឆ្ងាញ់ រួមមានប្រហុកសាច់រួមជាមួយខ្ជាយ។ ប្រសិនបើប្រហុក ផ្តល់រសជាតិឆ្ងាញ់ និងជម្រៅដល់ទឹកសម្ល នោះខ្ជាយនឹងបង្កើតរសក្លិនយ៉ាងឈ្ងុយពិសេសដែលពិបាកជំនួសដោយគ្រឿងទេសផ្សេងទៀតណាស់។ ទាំងនេះគឺជាធាតុផ្សំដែលបង្កើតជា "ព្រលឹង" នៃមុខម្ហូប ធ្វើឱ្យនំបញ្ចុកទឹកសម្លមានភាពពិសេសប្លែកពីនំបញ្ចុកដទៃទៀតនៅ Nam Bộ។
ទឹកសម្លត្រូវបានស្លដោយសាច់ត្រី ប្រហុក និងបង់ខ្ជាយ។
នំបញ្ចុកទឹកសម្ល ធម្មតាតែងត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងពិធីបុណ្យ វត្តអារាម និងការជួបជុំគ្រួសាររបស់បងប្អូន Khmer។ ម្ហូបនេះមិនត្រឹមតែបំពេញតម្រូវការខាងធ្វើម្ហូបប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងឆ្លុះបញ្ចាំងពីស្មារតីសហគមន៍ និងការផ្សារភ្ជាប់រវាងសមាជិកគ្រួសារផងដែរ។ ក្នុងឱកាសបុណ្យទានធំៗដូចជា៖ ភ្ជុំបិណ្ឌ សែនដូនតា អកអំបុក ឬថ្ងៃចូលឆ្នាំថ្មី រូបភាពនៃទឹកសម្លប្រហុកតែងមានវត្តមានរួមជាមួយមុខម្ហូបប្រពៃណីដទៃទៀតដែរ បង្កើតបានជាទម្លាប់ក្នុងបណ្តាភូមិស្រុក Khmer ទៀតផង។
រួមជាមួយនឹងដំណើរការរស់នៅជាមួយគ្នាដ៏យូរអង្វែងនៅ Nam Bộ នំបញ្ចុកទឹកសម្លក៏សន្សឹមៗក្លាយជាកត្តាដ៏សំខាន់សម្រាប់ខាងវប្បធម៌នៃមុខម្ហូបរបស់ជនជាតិ Kinh និង Hoa។ ថ្វីត្បិត បើទោះបីជាមានភាពខុសគ្នាខាងគ្រឿងផ្សំដែលភ្ជាប់មកជាមួយក៏ដោយ មូលដ្ឋានគ្រឹះនៃម្ហូបនេះនៅតែជាម្ហូប Khmer យ៉ាងសុទ្ធសាត ជាមួយនឹងទឹកសម្លដែលធ្វើពីសាច់ត្រីស្រែ រួមទាំងប្រហុកនិងខ្ជាយផងសែរ។ ដោយសារតែគ្រឿងផ្សំដ៏ពិសេសនេះហើយ ទើបបានរក្សាអត្តសញ្ញាណពិសេសរបស់ម្ហូបនេះជាច្រើនជំនាន់មកហើយផងដែរ។
នំបញ្ចុកទឹកសម្ល មិនត្រឹមជាមុខម្ហូបធម្មតាប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាផលិតផលដ៏ឆ្នើមប្រចាំតំបន់ដីសណ្តរទន្លេមេគងទៀតផង។
បច្ចុប្បន្ន នំបញ្ចុកទឹកសម្លរបស់ Khmer មិនត្រឹមជាម្ហូបសម្រាប់ពិសារធម្មតាប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាផលិតផលដ៏ឆ្នើមប្រចាំតំបន់ដីសណ្តរទន្លេមេគងទៀតផង។ ជាពិសេស សម្រាប់តម្លៃខាងមុខម្ហូប នេះក៏ជាបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌របស់សហគមន៍ Khmer Nam Bộ បង្កើតឡើងដោយការច្នៃប្រតិដ្ឋនៃការរុករកផលិតផលកសិកម្មបែបធម្មជាតិ និងរក្សាអត្តសញ្ញាណពីជំនាន់មួយរហូតដល់ជំនាន់មួយផងដែរ៕
Danh Nguyên
