ទូរស័ព្: 0274 383 347
អាទិត្យ, 26-7-26 11:00:08

បណ្តុះ "ពន្លក" ខាងវិស័យសិល្បៈ

ប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមកនេះ ខេត្ត Cà Mau មិនត្រឹមតែបាន "ផ្លាស់ប្តូរមុខមាត់" ផ្នែកខាងសេដ្ឋកិច្ចប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានបញ្ជាក់ពីការអភិវឌ្ឍយ៉ាងសកម្មនៃប្រពៃណីចលនាវប្បធម៌នៅមូលដ្ឋានទៀតផង។ ដែលលេចធ្លោក្នុងលំហូរនោះ គឺការស្តារឡើងវិញនូវវិស័យសិល្បៈប្រពៃណីរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ជាមួយ "សួនបណ្តុះ" ទេពកោសល្យដែលពោរពេញដោយការយកចិត្តទុកដាក់នៅតាមគ្រប់បណ្តាភូមិស្រុក។

លោក Hữu Văn Kel នៅភូមិ Cây Khô ឃុំ Hồ Thị Kỷ គឺជាអ្នកពោរពេញដោយការតាំងចិត្ត "បន្តបំភ្លឺប្រទីប" ដល់ជំនាន់ក្រោយ។

ប្រឈមមុខជាមួយហានិភ័យនៃការសាបរលាបវប្បធម៌ប្រពៃណីក្នុងសម័យទំនើប សហគមន៍ Khmer នៅ Cà Mau បានអនុវត្តដំណើរការប្រកបដោយការតាំងចិត្តយ៉ាងមុតមាំ ដើម្បីអភិរក្សអត្តសញ្ញាណរបស់ខ្លួន។ ក្លឹបសិល្បៈ របាំប្រពៃណី ត្រូវបានបង្កើតឡើងមួយថ្ងៃកាន់តែច្រើន និងមានរបៀបរៀបរយទៀតផង។ បរិយាកាសហ្វឹកហាត់យ៉ាងសកម្ម មិនត្រឹមតែមាននៅកន្លែងដែលមានលក្ខណៈអំណោយផលប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបានរីកសាយភាយយ៉ាងខ្លាំងក្លានៅតាមតំបន់ឆ្ងាយដាច់ស្រយាល ព្រមទាំងតំបន់ដែលមានជនរួមជាតិ Khmer រស់នៅច្រើនកុះករផងដែរ។

បន្ទាប់ពីថ្នាក់រៀនរាំនេះ ក្មួយៗជាច្រើនអាចចូលរួមរាំលេងកម្សាន្តដោយភាពជឿជាក់សម្រា់ក្នុងឱកាសបុណ្យទានប្រពៃណី។

បណ្តាវត្តអារាម Khmer ទាំងឡាយ សុទ្ធសឹងជាមជ្ឈមណ្ឌលនៃសកម្មភាពវប្បធម៌ សាសនារបស់សហគមន៍ ឥឡូវនេះបានក្លាយទៅជា "ប្រភព" សម្រាប់បណ្តុះបណ្តាខាងវិស័យសិល្បៈ។ ដែលជាឧទាហរណ៍ដ៏ជាក់ស្ដែងមួយដូចជាក្រុមសិល្បៈនៅវត្តសូរិយារាម វត្តបុប្ផារាម (Cái Giá Chót) ឃុំ Hưng Hội វត្តជ្រុងខ្មែរ (Rạch Giồng) ឃុំ Hồ Thị Kỷ ឬ វត្តព្រែកជ្រៅ (Xiem Cán) សង្កាត់ Hiệp Thành…។ នៅទីនេះ សំឡេងភ្លេងពិណពាទ្យដ៏ពីរោះរណ្តំ រួមជាមួយរបាំ ចំរៀងរាំវង់ សារ៉ាវ៉ាន់ដ៏ទន់ភ្លន់បានក្លាយជា "ចំណី" សម្រាប់ខាងស្មារតីដែលមិនអាចខ្វះបាន។

អ្វីដែលគួរឱ្យស្ងើចសរសើរបំផុតនោះ គឺស្មារតីជម្នះលំបាក ដើម្បី "រក្សាប្រទីប" នៃវិជ្ជាជីវៈរបស់អ្នកជំនាន់មុន។ ឧទាហរណ៍ដូចជា លោក Hữu Văn Kel នៅភូមិ Cây Khô ឃុំ Hồ Thị Kỷ ។ ទោះបីមានការជួបលំបាកច្រើនយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏គាត់នៅតែប្តេជ្ញាចិត្តបង្កើតក្រុមរបាំ ច្រៀងរាំប្រជាប្រិយ Khmer ក្នុងផ្ទះរបស់ខ្លួន ដោយមានសមាជិកជាង ៥០ នាក់ចូលរួម ភាគច្រើនសយទ្ធសឹងជាប្អូនៗសិស្សានុសិស្ស។

យុវវ័យជំនាន់ក្រោយ គឺជាអ្នកស្នងបន្តវេនក្នុងការរួមចំណែកអភិរក្ស អត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ជាតិ។

លោក Kel បាន ឱ្យដឹង៖ “ខ្ញុំបង្កើតក្រុមចំរៀងរាំ និងរបាំប្រជាប្រិយនេះឡើង ដើម្បីជួយឱ្យបងប្អូនប្រជាជនអាចចូលរួមរាំកម្សាន្តក្នុងពិធីបុណ្យទានប្រពៃណីនៅវត្ត ឬក៏ក្នុងភូមិ ស្រុករបស់ខ្លួន។ ជាពិសេស គឺក្មួយៗតូចៗ ដើម្បីរួមចំណែកអភិរក្សវប្បធម៌របស់ជនជាតិយើង”។

គោលដៅនៃការ "បណ្តុះបណ្តាល" នេះមិនគ្រាន់តែសម្រាប់បម្រើការសម្តែងក្នុងឱកាសបុណ្យទាន ដូចជា៖ បុណ្យចូលឆ្នាំថ្មី សែនដូនតា បុនិងណ្យកឋិនទាន។ល។ នោះទេ ថែមទាំងជាភារកិច្ចសម្រាប់ជំនាន់ក្រោយស្នងបន្តវេន និងកាន់តែមានមោទនភាពចំពោះវិស័យសិល្បៈរបស់បុព្វបុរសរបស់ខ្លួនទៀតផង។

ជនជាតិ Khmer មានរបាំជាច្រើន ទាំងអាជីព និងមិនមែនអាជីព អាចចូលរួមរាំលេងកម្សាន្តជាមួយគ្នាក្នុងឱកាសបុណ្យទានប្រពៃណីផ្សេងៗបាន។ (ក្នុងរូប៖ របាំបាចផ្ការបស់ក្រុមសិល្បៈ Khmer ខេត្ត Cà Mau)។

បណ្តា "គ្រាប់ពូជ" ផ្នែកខាងសិល្បៈទាំងនេះ កំពុងត្រូវបានដាំបណ្តុះនៅកាម៉ាវនាពេលបច្ចុប្បន្ន សង្ឃឹមថានឹងដុះរីកសាយភាយ រួមចំណែកធ្វើឱ្យកាន់តែសម្បូរបែបខ្លាំងថែមទៀតនូវផ្ទាំងគំនូរវប្បធម៌ចម្រុះពណ៌នៃទឹកដីចុងជ្រោយបង្អស់របស់ប្រទេសជាតិទៀតផង៕

Đờ Ni - Danh Điệp

Tags:

លំនឹងទំនុកចិត្ត ខិតខំអស់ពីសមត្ថភាពបន្ទាប់ពីការរៀបចំភូមិ អនុសង្កាត់ឡើងវិញ

បន្ទាប់ពីការរៀបចំឡើងវិញ និងការបង្រួបបង្រួមភូមិ និងអនុសង្កាត់ស្របតាមគោលនយោបាយនៃការធ្វើឱ្យបរិធានរដ្ឋបាលមានភាពប្រសើរឡើង បណ្តាភូមិភាគជាដែលមានជនរួមជាតិ Cà Mau រស់នៅច្រើនទូទាំងខេត្ត Cà Mau មានរដ្ឋបាលធំទូលាយជាង ហើយចំនួនប្រជាជន និងតម្រូវការខាងកាងារក៏ច្រើនជាងមុន។ ក្នុងបរិបទនេះ កងជួរកម្មាភិបាលបក្ខជនជាជនជាតិ Khmer នៅតែបន្តដើរតួនាទីនយោបាយស្នូលនៅតាមមូលដ្ឋាន ក្លាយជាស្ពានតភ្ជាប់ដ៏សំខាន់រវាងគណៈកម្មាធិការបក្ស រដ្ឋអណាចភូមិភាគ និងប្រជាជន ពង្រឹងផែនមហាសាមគ្គីទូទាំងជនជាតិ និងបង្កើតសន្ទុះសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍភូមិភាគផងដែរ។

អស្ចារ្យនៃទំនៀមរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ជនជាតិ Hoa

ជាប្រពៃណីវប្បធម៌ដ៏ស្រស់ស្អាត ពិធីមង្គលការរបស់សហគមន៍ Hoa នៅ Cà Mau ថ្វីត្បិតតែមានភាពសាមញ្ញជាងសម្រាប់ជីវិតសម័យទំនើបសព្វថ្ងៃក៏ដោយ ក៏នៅតែរក្សាបានទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីដ៏អស្ចារ្យជាច្រើនផងដែរ។

និមិត្តរូបនៃទេពប្រណមក្នុងស្ថាបត្យកម្មវត្ត Khmer

នៅតំបន់វាលរាបទន្លេគឺវឡុង វត្តអារាមនៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ Khmer មិនត្រឹមតែជាមជ្ឈមណ្ឌលសម្រាប់សកម្មភាពខាងវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរក្សានូវតម្លៃស្ថាបត្យកម្មដ៏ពិសេសមួយផងដែរ។ រូបចម្លាក់ទេពប្រណម ដែលដៃទាំងទ្វេលើកប្រណមសំពះគោរពនៅតាមមុខខ្លោងទ្វារវត្ត តំណាងឱ្យស្មារតីនៃការការពារព្រះធម៌ និងចរិយាមារយាទរបស់ប្រជាជន Khmer ផងដែរ។

ចង្វាក់នៃបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ Khmer

ក្នុងឃ្លាំងនៃសិល្បៈប្រជាប្រិយ Khmer Nam Bộ របាំស្គរឆៃយុំាគឺជាទម្រង់សិល្បៈសម្តែងដ៏ពិសេសមួយ ដែលរួមបញ្ចូលគ្នាយ៉ាងរលូនរវាងតន្ត្រី របាំ និងស្មារតីខាងក្បាច់គុន។ ជាមួយនឹងសំឡេងដ៏រស់រវើក និងចលនាដ៏ខ្លាំងក្លា ភ្លេងឆៃយុំាមិនត្រឹមតែរួមចំណែកដល់បរិយាកាសរស់រវើកនៃពិធីបុណ្យប្រពៃណីប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យកម្លាំងសាមគ្គី និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ Khmer ទៀតផង។

នំបញ្ចុកខ្ទិះដូង ម្ហូប Khmer ដ៏ពិសេសមួយមុខ

និយាយអំពីម្ហូប Khmer Nam Bộ ក្រៅពីសម្លទឹកនំបញ្ចុក ឬម្ហូបដែលធ្វើឡើងដោយមាំប្រហុក នំបញ្ចុកខ្ទិះដូង មិនអាចមើលរំលងបាននោះទេ។ ម្ហូបសាមញ្ញ ប៉ុន្តែមានសារៈសំខាន់ខាងវប្បធម៌នេះលេចឡើងនៅក្នុងតំបន់ជាច្រើននៅតំបន់ Nam Bộ ជាទីតាំងដែលប្រជាជន Khmer រស់នៅច្រើនកុះករ ជាពិសេសនៅ An Giang ជាតំបន់ដែលនំបញ្ចុកខ្ទិះដូងក្លាយជារសជាតិពិសេសមួយដែលភ្ញៀវទេសចរជាច្រើនចង់ភ្លក់។

ចង្វាក់នៃបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ Khmer

ក្នុងឃ្លាំងនៃសិល្បៈប្រជាប្រិយ Khmer Nam Bộ របាំស្គរឆៃយុំាគឺជាទម្រង់សិល្បៈសម្តែងដ៏ពិសេសមួយ ដែលរួមបញ្ចូលគ្នាយ៉ាងរលូនរវាងតន្ត្រី របាំ និងស្មារតីខាងក្បាច់គុន។ ជាមួយនឹងសំឡេងដ៏រស់រវើក និងចលនាដ៏ខ្លាំងក្លា ភ្លេងឆៃយុំាមិនត្រឹមតែរួមចំណែកដល់បរិយាកាសរស់រវើកនៃពិធីបុណ្យប្រពៃណីប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យកម្លាំងសាមគ្គី និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ Khmer ទៀតផង។

ចង្វាក់នៃបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ Khmer

ក្នុងឃ្លាំងនៃសិល្បៈប្រជាប្រិយ Khmer Nam Bộ របាំស្គរឆៃយុំាគឺជាទម្រង់សិល្បៈសម្តែងដ៏ពិសេសមួយ ដែលរួមបញ្ចូលគ្នាយ៉ាងរលូនរវាងតន្ត្រី របាំ និងស្មារតីខាងក្បាច់គុន។ ជាមួយនឹងសំឡេងដ៏រស់រវើក និងចលនាដ៏ខ្លាំងក្លា ភ្លេងឆៃយុំាមិនត្រឹមតែរួមចំណែកដល់បរិយាកាសរស់រវើកនៃពិធីបុណ្យប្រពៃណីប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងតំណាងឱ្យកម្លាំងសាមគ្គី និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ Khmer ទៀតផង។

តួកំប្លែងក្នុងនាដសាស្រ្តយូកេ

នាដសាស្រ្តយូកេបានធ្វើឱ្យអ្នកទស្សនា ចាប់អារម្មណ៍ជាយូរណាស់មកហើយ តាមរយៈរឿងបុរាណដែលពោរពេញដោយមនោសញ្ចេតនា ក៏ដូចជាភាពអង់អាចក្លាហាន យ៉ាងរំជួលចិត្ត។ ប៉ុន្តែមានមនុស្សតិចណាស់ដែលដឹងថា តួអង្គកំប្លែងគ្មានក្នុងរចនាសម្ព័ន្ធដើមនៃរឿងល្ខោនយូកេនៅសម័យបុរាណនោះឡើយ។ ការបង្ហាញខ្លួនរបស់តួអង្គនេះ គឺជាភស្តុតាងដ៏រស់រវើកនៃគំនិតរវាសរវៃ ច្នៃប្រតិដ្ឋ និងការផ្សារភ្ជាប់យ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយការរស់នៅជាក់ស្តែងរបស់សិល្បករ Khmer ក្នុងទសវត្សរ៍ទី ៨០ នៃសតវត្សរ៍មុន។

ពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មរបស់ជនជាតិ Hoa

សម្រាប់សហគមន៍ Hoa ការប្រារព្ធពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មគឺជាប្រពៃណីដ៏យូរអង្វែងមួយដែលមានដើមកំណើតមកពីគំនិតផ្តួចផ្តើមនៃសាសនាខុងជឺ ដោយសង្កត់ធ្ងន់លើស្មារតីនៃ "ភាពស្មោះត្រង់ និងការគោរពប្រតិបត្តិចំពោះកូនៗមកលើឪពុកម្តាយ និងអ្នកមានគុណ"។ នេះមិនត្រឹមតែជាលក្ខណៈដ៏ស្រស់ស្អាតនៃជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជាឱកាសសម្រាប់កូនចៅគ្រប់គ្នាសម្តែងនូវការគោរពដឹងគុណ និងបំពេញកាតព្វកិច្ចគោរពប្រតិបត្តិចំពោះឪពុកម្តាយរបស់ខ្លួនផងដែរ។

ដំណើរជីវិតតាមរយៈខ្សែអំបោះក្រហម

ក្នុងជំនឿរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ ពិធីចងដៃខ្សែអំបោះមិនមែនគ្រាន់តែជាទំនៀមទម្លាប់នោះទេ វាជា "ខ្សែកំណត់វាសនា" ដែលរួមដំណើរការជាមួយមនុស្សម្នាក់ៗលើជីវិតរស់នៅរបស់រៀងខ្លួន។ ចាប់តាំងពីសម្លេងយំដំបូងនៅពេលកើតរហូតដល់បាត់បង់ជីវិត រាល់ដំណើរការសំខាន់ៗក្នុងការស់នៅរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ត្រូវបានសម្គាល់ និងការពារដោយខ្សែក្រហមដ៏ពិសិដ្ឋនេះឯង។

សហគ្រាស - ម៉ាក