ឆ្នាំមមី បានមកដល់គ្រប់ទាំងភូមិស្រុក។ ក្នុងបរិយាកាសអ៊ូអរនៃដើមឆ្នាំថ្មី ជុំវិញពែងតែដ៏ក្រអូបឈ្ងុយ ចាស់ៗតែងនិទានប្រាប់កូនចៅពីរឿងរ៉ាវសត្វតំណាងឆ្នាំទាំង ១២។ ឆ្នាំមមី និទានពីរឿងសេះ ប៉ុន្តែមិនមែនជាសេះចម្បាំងនៅតាមសមរភូមិ ឬក៏ជាសេះដឹកទំនិញធ្ងន់ៗ នោះទេ វាជារឿងរ៉ាវស្តីពី "សេះអាជានេយ្យ" ដែលបានចារក្នុងគម្ពីរ៖ សេះកណ្ឋកៈ។
សេះកណ្ឋកៈ នាំព្រះសិទ្ធត្ថចេញទៅស្វែងរកសច្ចធម៌។
ក្នុងស្មារតីពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer កណ្ឋកៈមិនមែនត្រឹមជាសត្វពាហនៈនោះទេ។ នោះគឺជាមិត្តធម៌ ជាសាក្សីនៃការ "សាងផ្នួសដ៏ឧត្តមក្រៃលែង" និងអស្ចារ្យរបស់ព្រះសិទ្ធត្ថ។
តាមរឿងនិទានចារទុកថា នៅរាត្រីពេញបូណ៌មីខែអាសាឍ ពេលព្រះច័ន្ទរះថ្លាយង់កាត់ស្ទឹងអនោមា សេះកណ្ឋកៈបាននាំព្រះសិទ្ធត្ថលួចចាកចេញពីក្រុងកបិលព័ស្ដុ ដោយលះបង់ចោលនូវព្រះរាជវាំងមាស មហេសីដ៏ស្រស់សោភា និងបុត្រាជាទីស្រឡាញ់ ដើម្បីស្វែងរកផ្លូវនៃការរំដោះទុក្ខ។ នៅពេលដែលព្រះអង្គដាក់ព្រះកេសា ប្រគល់ព្រះពស្ត្រទៅឱ្យឆន្នអាមាត្យ ហើយប្រាប់ឱ្យសេះកណ្ឋកៈវិលវិញ សេះដ៏ឧត្តមនោះមិនព្រមឃ្លាតពីព្រះអង្គឡើយ។ សេះបានលុតជង្គង់ ឱនក្បាលថ្វាយបង្គំព្រះរាជបិត្រ ជាមួយនឹងមុខស្រពោនក្រៀមក្រំដោយទឹកភ្នែកស្រក់។ ដំណាលថា ដោយសារមានការសោកស្ដាយខ្លាំងពេកពេលឃ្លាតពីម្ចាស់ សេះកណ្ឋកៈក៏ដាច់ចិត្តអត់អាហាររហូតដល់ស្លាប់ ហើយបានទៅចាប់បដិសន្ធិនៅឋានសួគ៌ផងដែរ។
ដើម្បីរំលឹកដល់សេះកណ្ឋកៈដែលបាននាំព្រះសិទ្ធត្ថចេញទៅសាងព្រះផ្នួស សហគមន៍ Khmer ពេលមានអ្នកបួស គេតែងអៀវក (ឬជិះសេះ) ហែរជុំវិញព្រះវិហារ ៣ ជុំផងដែរ។
សេះកណ្ឋកៈត្រូវបានចាត់ចូលក្នុងវប្បធម៌ Khmer ជានិមិត្តរូបនៃភាពស្មោះត្រង់ដាច់ខាត និងការលះបង់ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត។
ខុសប្លែកពីទស្សនៈ "សេះមកដល់ជោគជ័យបានសម្រេច" នៃវប្បធម៌បូព៌ា រូបភាពសេះក្នុងវប្បធម៌ Khmer នាំមកនូវសម្រស់នៃការភ្ញាក់រលឹកតំណាងឱ្យកម្លាំង និងឆន្ទៈយ៉ាងមោះមុត និងការជម្នះរាល់គ្រប់ឧបសគ្គទាំងពួង ព្រមទាំងទឹកចិត្តភក្តីទៀតផង។
និមិត្តរូបសេះ ចំពោះសហគមន៍បងប្អូនជនជាតិនិយាយរួួម ជនរួមជាតិ Khmer និយាយដោយឡែក គឺជាប់ទាក់ទងនឹងកម្លាំង ភាពអត់ធ្មត់ និងឆន្ទៈដ៏មោះមុត។
ស្វាគមន៍ឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ (ឆ្នាំមមី) ក្រឡេកមើលរូបភាពសេះកណ្ឋកៈនៅលើចម្លាក់ដ៏ស្រស់ត្រកាលតាមវត្តអារាម បងប្អូន Khmer មិនត្រឹមតែបួងសួងប្រាថ្នាក្តីសុខសន្តិភាពប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងរំលឹកគ្នានូវមេរៀនអំពីការដឹងគុណ និងការលះបង់ទៀតផង។ ឆ្នាំមមីបានមកដល់ជាថ្មី សូមជូនពរមនុស្សគ្រប់រូប រក្សាបាននូវភាពរឹងមាំដូចសេះកណ្ឋកៈ ដើម្បី "ជើងរឹងថ្មទន់" ឆ្លងកាត់រាល់ឧបសគ្គទាំងឡាយក្នុងដំណើរនៃជីវិត។
Chim Đôn Ta – Chanh Đa
