ទូរស័ព្: 0274 383 347
សុក្រ, 26-6-26 09:12:42

ពេលដែលសិល្បៈក្លាយជាស្ពានតភ្ជាប់

នៅក្នុងលំហូរនៃការអភិវឌ្ឍវប្បធម៌ សិល្បៈមិនត្រឹមតែជាកន្លែងសម្រាប់ចិញ្ចឹមបំប៉នខាងអារម្មណ៍ និងថែរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាស្ពានតភ្ជាប់ដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់នាំមកនូវគោលការណ៍ណែនាំ និងគោលនយោបាយរបស់បក្ស ព្រមទាំងក្រឹត្យច្បាប់របស់រដ្ឋឱ្យកាន់តែចូលជិតប្រជាជន។ បណ្តាសិល្បករ Khmer ដែលជាសមាជិកបក្សគ្រប់រូបសុទ្ធសឹងជាអ្នករក្សាព្រលឹងវប្បធម៌ជាតិ និងជាអ្នកឃោសនាផ្សព្វផ្សាយនៅលើរណសិរ្សមនោគមវិជ្ជា និងវប្បធម៌ផងដែរ។

បណ្តាថ្ងៃបុណ្យធំៗរបស់ជនរួមជាតិខ្មែរដែលត្រូវបានក្រុមសិល្បៈខ្មែរចាត់តាំងសម្តែងដើម្បីពង្រីកសាយភាយអំពីលក្ខណៈវប្បធម៌ប្រពៃណី។

រាល់ពេលហ្វឹកហាត់ និងចេញទៅសម្តែងបម្រើតាមមូលដ្ឋាន ឬកម្មវិធីសិល្បៈផ្សេងៗ បណ្តារូបភាពបក្ខជន និងសិល្បករ សិល្បការិនី Khmer តែងខិតខំប្រឹងប្រែងជាមួយកាតព្វកិច្ចជាអ្នកឃោសនាផ្សព្វផ្សាយរបស់ខ្លួនក្លាយជាទម្លាប់ធម្មតាផងដែរ។ ពួកគេមិនត្រឹមតែយកចិត្តទុកដាក់លើបទចម្រៀង របាំ និងតួសម្តែងរបស់ខ្លួនប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្ហាញនូវសារជាវិជ្ជមានអំពីការកសាងជនបទថ្មី ការពារបរិស្ថាន ផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល រក្សាសន្តិសុខ និងសណ្តាប់ធ្នាប់ សាមគ្គីទូទាំងជនជាតិ និងអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមផងដែរ។

សិល្បការិនី Kim Danh នៃក្រុមសិល្បៈ Khmer ខេត្ត Cà Mau បានឱ្យដឹង៖ “ក្នុងនាមអ្នកដែលមានទំនាក់ទំនងដោយផ្ទាល់ជាមួយបងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer នៅតាមបណ្តាភូមិភាគជាច្រើន បក្ខជនយើងខ្ញុំគ្រប់រូបសុទ្ធជាអ្នកយល់ច្បាស់ខាងភាសា និងទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណី ព្រមទាំងគោលបំណងប្រាថ្នារបស់មាមីងបងប្អូនទៀតផង។ អាស្រ័យហេតុនេះហើយ ក៏បានជួយធ្វើឱ្យវណ្ណកម្មផ្នែកខាងសិល្បៈប្រកបដោយខ្លឹមសារសម្រាប់ការផ្សព្វផ្សាយឱ្យកាន់តែជិតស្និត ដើម្បីងាយស្រួលទទួលយក និងមានភាពរីករាលដាលកាន់តែស៊ីជម្រៅថែមទៀត”។

ប្រសិនបើកាលពីមុននេះ សកម្មភាពឃោសនាផ្សព្វផ្សាយភាគច្រើនប្រព្រឹត្តឡើងនៅលើឆាក ឬក្នុងរាល់ការសម្តែងតាមភូមិភាគ គឺឥឡូវនេះ បងប្អូនសិល្បករទាំងឡាយក៏ម្ចាស់ការចូលជិតរាល់វេទិកាឌីជីថលយ៉ាងសកម្មផងដែរ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌ជនជាតិ និងពង្រីកសាយភាយនូវខ្លឹមសារជាវិជ្ជមានដល់មហាជនឱ្យកាន់តែទូលំទូលាយថែមទៀត។ បណ្តាកម្មវិធីសិល្បៈត្រូវបានថត និងផ្សាយតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតនៅលើបណ្តាញផ្សព្វផ្សាយសង្គម ដើម្បី ជួយនាំយកនូវភាសា រូបភាព និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ខ្មែរទៅកាន់ទស្សនិកជនកាន់តែច្រើនថែមទៀត។

ឈុតសម្តែងល្ខោនយូកេរឿង "ការពារទឹកដីមាតុភូមិ" សម្តែងដោយសិល្បករ សិល្បការិនីនៃក្រុមសិល្បៈ Khmer ខេត្តកាម៉ាវ។

សិល្បករ Lý Thương នៃក្រុមសិល្បៈ Khmer ខេត្ត Cà Mau បានចែករំលែកថា៖ «យើងខ្ញុំបានប្រើប្រាស់វេទិកាប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គមដូចជា៖ TikTok, Zalo និង Facebook ដើម្បីបង្ហោះព័ត៌មានសិល្បៈ ក្នុងគោលបំណងដើម្បីផ្សព្វផ្សាយគោលការណ៍ណែនាំ និងគោលនយោបាយរបស់បក្ស ក្រឹត្យច្បាប់របស់រដ្ឋ។ យើងខ្ញុំថែមទាំងបានបង្កើតវីដេអូឃ្លីបណែនាំអំពីពិធីបុណ្យសំខាន់ៗរបស់ Khmer និងថតកម្មវិធីសិល្បៈប្លែកៗ មានទាំងរបាំ និងចម្រៀងដែលសម្បូរទៅដោយវប្បធម៌ជនជាតិទៀតផង»។

សម្រាប់ក្នុងយុគសម័យថ្មី នៅពេលដែលតម្រូវការខាងឃោសនាផ្សព្វផ្សាយកាន់តែខ្ពស់នោះ តួនាទីរបស់បក្ខជន Khmer នៃក្រុមសិល្បៈទាំងឡាយគួរតែត្រូវបានពង្រីកបន្ថែមទៀត។ ជាមួយនឹងទេពកោសល្យខាងវិស័យសិល្បៈ ការលះបង់ និងភាពវៃឆ្លាតខាងនយោបាយផងនោះ ពួកគេគ្រប់រូបកំពុងរួមចំណែកធ្វើឱ្យសិល្បៈក្លាយជាស្ពានតភ្ជាប់នូវឆន្ទៈបក្ស និងទឹកចិត្តប្រជាជន ពង្រីកសាយភាយ និងរក្សាអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ Khmer ក្នុងសហគមន៍ទៀតផង៕

Lam Khánh - Nhật Minh

Tags:

ពេលដែលសិល្បៈក្លាយជាស្ពានតភ្ជាប់

នៅក្នុងលំហូរនៃការអភិវឌ្ឍវប្បធម៌ សិល្បៈមិនត្រឹមតែជាកន្លែងសម្រាប់ចិញ្ចឹមបំប៉នខាងអារម្មណ៍ និងថែរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាស្ពានតភ្ជាប់ដ៏សំខាន់មួយសម្រាប់នាំមកនូវគោលការណ៍ណែនាំ និងគោលនយោបាយរបស់បក្ស ព្រមទាំងក្រឹត្យច្បាប់របស់រដ្ឋឱ្យកាន់តែចូលជិតប្រជាជន។ បណ្តាសិល្បករ Khmer ដែលជាសមាជិកបក្សគ្រប់រូបសុទ្ធសឹងជាអ្នករក្សាព្រលឹងវប្បធម៌ជាតិ និងជាអ្នកឃោសនាផ្សព្វផ្សាយនៅលើរណសិរ្សមនោគមវិជ្ជា និងវប្បធម៌ផងដែរ។

ទំនៀមសែនថ្វាយ និងដាំដើមទទឹមរបស់ជនជាតិ Hoa

ក្នុងវប្បធម៌ Hoa ដើមទទឹមតំណាងឱ្យសំណាងល្អ ជីជាតិ និងសុភមង្គល។ នេះជាមូលហេតុដែលគ្រួសារ Hoa ភាគច្រើនដាំដើមទទឹមនៅតាមមុខផ្ទះរបស់ខ្លួន ហើយមែកទទឹមច្រើនតែត្រូវបានរួមបញ្ចូលនៅក្នុងគ្រឿងបូជា ឬនំរាងទទឹមត្រូវបានធ្វើឡើងដើម្បីបង្ហាញពីសេចក្តីប្រាថ្នារបស់ពួកគេ ព្រមទាំងបួងសួងប្រាថ្នាក្តីសុខ និងសុភមង្គល។

បណ្តុះពូជខាងសិល្បៈ Khmer នៅតំបន់ដាច់ស្រយាល

អស់រយៈកាលជាង ១១ ឆ្នាំចាប់តាំងពីខ្លួនបានធ្វើជាកូនប្រសារនៅ Cà Mau អ្នកគ្រូ Thạch Thị Sô Phi មានដើមកំណើតនៅខេត្ត Trà Vinh (ចាស់) នៅតែរក្សាចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់ខ្លួនចំពោះសិល្បៈប្រពៃណី Khmer។ បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការសិក្សាសាកលវិទ្យាល័យ Cần Thơ អ្នកគ្រូបាននាំយកចំណេះដឹង និងសេចក្តីស្រឡាញ់ចំពោះវប្បធម៌ជនជាតិរបស់ខ្លួនមកផ្ទះស្វាមី រួមចំណែកដល់ការពង្រឹងជីវិតខាងវិញ្ញាណសម្រាប់បងប្អូនប្រជាជនក្នុងតំបន់ផងដែរ។

ចង្ក្រានអុស ស្លាកស្នាមនៃវប្បធម៌ Khmer

ចង្ក្រានអុស ជាឧបករសម្រាប់ចម្អិនរាល់មុខម្ហូបផ្សេងៗតាមបែបប្រពៃណីរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer នៅទូទាំងតំបន់ដីសណ្តរទន្លេមេគង។ នេះមិនត្រឹមសម្រាប់បម្រើសកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃប៉ុណ្ណោះទេ ប្រភេទចង្ក្រាន្តនេះថែមទាំងបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីសកម្មភាពនៃការរស់នៅរបស់បងប្អូនប្រជាជនតាមបែបលក្ខណៈធម្មជាតិនៃតំបន់ព្រែកទន្លេទៀតផង ផ្តើមពីនោះក៏រក្សាតម្លៃវប្បធម៌ដ៏យូរអង្វែងរបស់សហគមន៍ Khmer Nam Bộ ផងដែរ។

ផ្ការាំង ជាប្រភេទផ្កាដ៏បរិសុទ្ធក្នុងសំណាក់ព្រះពុទ្ធសាសនា

អមជាមួយសូរសព្ទសម្លេងព្រះសង្ឃសូត្រធម៌ និងគងស្គរដ៏រងំ និងក្លិនផ្សែងធូបដ៏ក្រអូបបានជ្រាបចូលក្នុងបរិយាកាសយ៉ាងស្ងប់ស្ងាត់ក្នុងវត្តអារាម Khmer។ មនុស្សជាច្រើនប្រាកដជាធ្លាប់បានឈប់នៅចំពោះមុខដើមផ្កាមួយដើមដ៏ពិសេស។ ដើមផ្កានេះ គឺផ្កាមិនរីកចេញពីមែកដូចដើមផ្កាធម្មតានោះទេ វាបែជារីកចេញពីដើមទៅវិញ។ នោះគឺដើមផ្ការាំង - ប្រវត្តិនៃប្រភេទផ្កានេះ មានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធទៅនឹងជីវិតវប្បធម៌ និងស្មារតីរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ព្រមទាំងពោរពេញទៅដោយទស្សនវិជ្ជានៃព្រះពុទ្ធសាសនា។

នំបញ្ចុកទឹកសម្ល រសក្លិនរបស់ Khmer

នៅពេលរំលឹកអំពីម្ហូប Khmer Nam Bộ មនុស្សជាច្រើននឹងគិតភ្លាមដល់ប្រហុក អំបុក ឬបណ្តាមុខម្ហូបដែលទាក់ទងជាមួយពិធីបុណ្យប្រពៃណី។ ក្នុងនោះ នំបញ្ចុកទឹកសម្លត្រូវបានចាត់ទុក ជាម្ហូបមួយក្នុងចំណោមម្ហូបដ៏ឆ្នើមបំផុត ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងយ៉ាងច្បាស់ពីចំណេះដឹងខាងធ្វើម្ហូប របៀបរស់នៅ និងអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌របស់ប្រជាជន Khmer នៅតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ។

ញាំស្តៅមុខម្ហូបសាមញ្ញបែបជនបទ

ស្តៅគឺជាប្រភេទរុក្ខជាតិដែលធ្លាប់ស្គាល់នៅតាមតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គ ជាពិសេសនៅតាមភូមិស្រុក Khmer ច្រើន។ ហើយវាមិនត្រឹមតែជាប់ទាក់ទងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយនឹងជីវិតរស់នៅរបស់ប្រជាជនប៉ុណ្ណោះទេ ដើមស្តៅ ក៏ត្រូវបានចាត់ទុកជានិមិត្តរូបនៃធម្មជាតិបែបជនបទ មួយប្រភេទ រួមទាំងមានភាពធន់នៃតំបន់ Nam Bộ ទៀតផង។

សម្លត្រីងៀត ការរួមបញ្ចូលរវាងវប្បធម៌ Kinh - Khmer

តំបន់ដីសណ្តរទន្លេមេគង្គ គឺជាតំបន់រស់នៅរួមគ្នាដ៏យូរអង្វែងរវាងបណ្តាជនជាតិជាបងប្អូនទាំង ៣ រួមមាន Kinh - Khmer - Hoa។ អាស្រ័យការលាយឡំគ្នានេះបានបង្កើតវប្បធម៌មុខម្ហូបម្ហូបដ៏សម្បូរបែប ចម្រុះ និងប្លែកទៀតផង។ ប្រសិនបើសម្ល ជាមុខម្ហូនប្រពៃណីរបស់ជនរួមជាតិ Khmer នៅពេលដែលវាបានចូលមកក្នុងជីវភាពរបស់ប្រជាជន Kinh ក្នុនៅតាមតំបន់ដីសណ្តរទន្លមេគង្គ មុចម្ហូបនេះត្រូវបានសម្របខ្លួនយ៉ាងបត់បែនដើម្បីឱ្យសមស្របនឹងរសជាតិក្នុងស្រុក និងគ្រឿងផ្សំដែលមានស្រាប់នៅភូមិភាគ។

រក្សាព្រលឹងនៃរបាំប្រពៃណីដោយស្ងៀមស្ងាត់

សម្រាប់ជនរួមជាតិ Khmer នៅសង្កាត់ Hiệp Thành សិប្បការិនី Thạch Thea Ry មិនត្រឹមតែមានជំនាញផ្នែងខាងសិល្បៈរបាំប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាគ្រូបង្រៀនដោយស្ងៀមស្ងាត់អំពីរបាំប្លែកៗចែកជូនដល់ប្អូនៗកុមារនៅក្នុងភូមិស្រុកទៀតផង។ អាស្រ័យការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួន ទើបទេពកោសល្យ និងស្មារតីទទួលខុសត្រូវក្នុងការអភិរក្សាវប្បធម៌ប្រពៃណីត្រូវបានបណ្តុះក្នុងយុវវ័យជាច្រើនផងដែរ។

អភិរក្សសិល្បៈចំរៀងបុរាណ Triều Kịch របស់សហគមន៍ Hoa

ក្នុងជីវភាពវប្បធម៌ និងស្មារតីរបស់សហគមន៍ជនជាតិ Hoa តន្ត្រីមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ជាពិសេស។ វាមិនត្រឹមជាកន្លែងសម្រាប់បង្ហាញពីក្តីបំណងប្រាថ្នា និងចែករំលែកខាងអារម្មណ៍ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជាសូរសព្ទសម្លេងងនៃក្តីស្រម័យសម្រាប់សុភមង្គលផងដែរ។ នេះត្រូវបានបង្ហាញតាមរយៈឈុតរឿងសម្តែង និងបទចម្រៀងនីមួយៗ។ ក្នុងនោះ សិល្បៈល្ខោនបុរាណ Triều Kịch របស់ជនជាតិ Hoa ដែលមានដើមកំណើត Triều Kịch គឺជា "ស្ពាន" សម្រាប់បង្ហាញពីតម្លៃខាងវិញ្ញាណទាំងនេះ។

សហគ្រាស - ម៉ាក