ទូរស័ព្: 0274 383 347
អាទិត្យ, 8-2-26 22:55:35

សម្បូរបែបនៃស្ថាបត្យកម្មទីតាំងគោរពបូជា

បច្ចុប្បន្ន ទូទាំងខេត្ត Cà Mau មានសាសនាសំខាន់ៗចំនួន៦សាសនា ដែលកំពុងដំណើរការយ៉ាងស្របច្បាប់ រួមមាន៖ ព្រះពុទ្ធសាសនា កាតូលិក ដំណឹងល្អ Cào Đài, Phật giáo Hoà Hảo, Tịnh độ Cư sĩ Phật hội Việt Nam ដោយមានបរិស័ទប្រមាណជាង៣៧០នាក់។ ស្ទើតែគ្រប់ភូមិភាគទូទាំងខេត្តសុទ្ធតែមានទីតាំងសម្រាប់គោរពបូជាតាមជំនឿនៃសាសនារបស់ខ្លួន ហើយរាល់ទីតាំងនីមួយៗក៏មានលក្ខណៈស្ថា បត្យកម្មដាច់ដោយឡែករបស់ខ្លួនផងដែរ។

ឧបដ្ឋានសាលានៃវត្តមុនីវង្សា បុប្ផារាម ក្រុង Cà Mau ជាវត្តកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ Khmer ត្រូវបានកសាងយ៉ាងល្អប្រណិត។

ក្នុងនោះ វត្តឧត្តរនិកាយតែងត្រូវបានកសាងបែរមុខទៅទិសខាងត្បូង ធ្វើពីឈើមានតម្លៃ រួមបញ្ចូលគ្នាជាមួយឥដ្ឋ ថ្ម ខ្សាច់ និងក្បឿង។ ដំបូលវិហារមានរាងដូចនំទៀន ដោយមានដំបូល៤ជ្រុងធំទូលាយ រាងដូចកាំបិតស្រួច ជ្រុងស្មើ និង កោងថ្នមៗ និងស្រស់ស្អាត។ ដំបូលវិហារប្រក់ក្បឿងតាមរបៀបវិជ្ជមាន អាវិជ្ជមានអាសនៈខាងក្នុងវិហារមានរូបសត្វដ៏ ពិសិដ្ឋៗចំនួនបួន។

 វិហារកាវដាយនៅសង្កាត់៥ ក្រុង Cà Mau។

ចំណែកវត្តដែលកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវា Khmer វិញ បែរមុខទៅទិសខាងកើត ព្រះវិហារមានទ្វារ៤ទិសជាប្រចាំ ទ្វារខាងមុខវិហារ២ និងខាងក្រោយ២ និងមានបង្អួចតាមជញ្ជាំងសង្ខាង ហើយមានរាជវត្តជុះវិញព្រះវិហារ។ ខ្លោងទ្វារត្រូវបានកសាងតាមឯកសណ្ធានកំពូលចេតិយ ចាប់ពី១ - ៥កំពូល ឬក៏មានច្រើនតម្រួតលើគ្នា ខាងមុខខ្លោទ្វារមានរូបសត្វតោ ឬក៏ក៏សត្វពស់នាគរាជជាដើម ចំណែកខាងលើដំពូល​ និងក្បាលសរស គល់សរស ទ្វារ ធ្នឹមទទឹង ពិដាន​ជញ្ជាំងពោលគឺសុទ្ធតែត្រូវបានចម្លាក់ក្បាច់ និងរូបគំនូរស្តីជីវប្រវត្តិរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ។

វត្ត Quang Đế របស់ជនជាតិ Hoa នៅសង្កាត់២ ក្រុង Cà Mau។

រីឯកស្តីវិហាយកាវដាយវិញត្រូវបានសាងឡើងដោយចំណុចសំខាន់ៗជាមូលដ្ឋានចំនួន៣ គឺ៖ ខាងមុខ (Hiệp Thiên Đài), រួមមានជាន់សម្រាប់ដាក់កណ្តឹងចំនួន២ឯជាន់កណ្តាក (Cửu Trung Đài) ដេលជាទីតាំងសម្រាប់សកម្មភាពសាសនា។ ចំណែកខាងក្រោយ (Bát Quái Đài) ជាកន្លែងសម្រាប់គោរពបូជាអាទិទេព និងមានក្បូរក្បាច់រចនាទាំងឡាយដែលចម្រុះដោយពណ៌យ៉ាងល្អប្រណិតទៀតផង។

ស្ថាបត្យកម្មនៃវិហារ Bảo Lộc ស្ថិតនៅសង្កាត់៦ ក្រុង Cà Mau។

ចំណែកសាសនាកាតូលិកនៅ Cà Mau សព្វថ្ងៃបណ្តាទីតាំងសម្រាប់គោរពបូជាទាំងនេះត្រូវបានរចនាតាមលក្ខណៈនៃស្ថាបត្យកម្មដ៏ប្រចាំរបស់វិហារទាំងឡាយនៅនៅអឺរ៉ុប។ ខាងមុខមានកំពូល២រាងកណ្តឹងយ៉ាងខ្ពស់ស្រួច ផ្នែកកណ្តាលមានកំពូលរាងចេតិយទាបជាង ចំណែកខាងលើកំពូលវិញមានភ្ជាប់រូបឆ្កាងព្រះយ៉េស៊ូដើម្បីបង្កើតភាពលេចធ្លោ។ បណ្តាវិហារ ទាំងឡាយប្រកបដោយស្ថាបត្យកម្មតាមបែបលក្ខណៈលោកខាងលិច និងការតុបតែងបែបទំនើប។ វិហារជាធម្មតាមានទំហំធំទូលាយសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ និងចាត់តាំងសកម្មភាពនិយមសាសនា។​ មានវិហារមួយចំនួនត្រូវបានកសាងតាមលក្ខណៈស្ថាបត្យ កម្មអាស៊ី និងអឺរ៉ុប បង្កើតបាននូវចំណាប់អារម្មណ៍ទៀតផង៕

Huỳnh Lâm

Tags:

ថ្មសីមា៖ “បេះដូង” ដ៏ស្ងៀមស្ងាត់នៃវត្ត Khmer

ក្នុងលំហវប្បធម៌ជំនឿនៃបងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ បើព្រះវិហារជា “មុខមាត់” នៃវត្តអារាម នោះថ្មសីមាគឺជា “បេះដូង” ដែលបង្គាប់ដោយភាពស្ងៀមស្ងាត់រក្សានូវសសៃជីពចររបស់សង្គមសង្ឃផងដែរ។

សិល្បៈចម្លាក់ដ៏អស្ចារ្យនៅតាមវត្ត Khmer Nam Bộ

មានឱកលាសបានទស្សនាវត្ត Khmer ទាំងឡាយ អ្នកណាក៏ងាយនឹងលង់អារម្មណ៍ នឹងលំហសិល្បៈដ៏ចំណាប់អារម្មណ៍នេះដែរ។ រាល់ខ្នាតបន្ទាត់នីមួយៗ គឺជាចំណុចកំពូលនៃការលះបង់ និងទេពកោសល្យ ដែលសិប្បករទាំងឡាយបានផ្ញើនូវដួងព្រលឹងខាងវិស័យសិល្បៈដ៏ក្តៅគគុករបស់ខ្លួនសម្រាប់លក្ខណៈមួយៗ។ ចម្លាក់មិនត្រឹមតែបានបង្កើតសម្រស់ខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបង្កប់នូវទស្សនវិជ្ជានៃព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីគោលគំនិតនៃការរស់នៅប្រកបដោយសុខដុមរមនារវាងមនុស្សជាតិ ធម្មជាតិ និងសកលលោកផងដែរ។

សម្រស់ព្រះវិហារវត្តមហាទប់

បើវត្តមហាទប់ (chùa Dơi) គឺជាព្រៃព្រឹក្សាដ៏ស្ងប់ស្ងាត់នៃវិញ្ញាណក្ខន្ធនោះព្រះវិហារគឺជា “បេះដូង” ជាចំណុចគំនូសស្ថាបត្យកម្មដ៏ភ្លឺត្រចះត្រចង់ កណ្តាលពណ៌បៃតងនៃជួរដើមឈើទាលបុរាណ។ គ្រាន់តែឈរពីទីធ្លាវត្តសម្លឹងមើលទៅលើ ភ្ញៀវទេសចរអាចទទួលអារម្មណ៍បានពេញលេញនូវភាពអង់អាច ហ្មត់ចត់នៃសំណង់មួយដែលពោរពេញដោយទស្សនវិជ្ជា និងសោភ័ណភាពរបស់ជនជាតិ Khmer Nam Bộ។

ពង្រីកតម្លៃនៃតន្ត្រីពិធីរបស់ជនរួមជាតិ Hoa

និយាយដល់ពិធីបុណ្យប្រពៃណីរបស់សហគមន៍ជនជាតិ Hoa មិនអាចរំលងបាននូវតន្ត្រីពិធីដែលជាកត្តាដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ រួមចំណែកបង្កើតបាននូវតម្លៃ និងភាពស័ក្តិសិទ្ធិនៃពិធីជំនឿ និងវប្បធម៌។

ពុទ្ធសាសនាខេត្ត Cà Mau រួមដំណើរការជាមួយសុខុមាលភាពសង្គម

ប៉ុន្មានឆ្នាំកន្លងមកនេះ សមាគមពុទ្ធសាសនា Việt Nam ខេត្ត Cà Mau តែងលើកកម្ពស់តួនាទី និងទំនួលខុសត្រូវសង្គម ចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការចលនាប្រឡងប្រណាំងស្នេហាជាតិ ព្រមទាំងការងារសុខុមាលភាពសង្គម រួមចំណែកថែទាំជីវភាពរបស់បងប្អូនប្រជាជន ជាពិសេសអ្នកទន់ខ្សោយក្នុងសង្គម។

បូកសរុបលទ្ធផលនៃការប្រឡងពុទ្ធិកបឋមសិក្សា ឆ្នាំ ២០២៥ - ២០២៦

ថ្មីៗនេះ គណៈកម្មការវត្តគម្ភីរសាគរ ព្រែកជ្រៅ (Xiêm Cán) ស្ថិតនៅសង្កាត់ Hiệp Thành បានរៀបចំពិធីបូកសរុប និងប្រកាសលទ្ធផលនៃប្រឡងសម្រាប់ថ្នាក់ ត្រី ទោ ឯក ក្នុងឆ្នាំសិក្សា ២០២៥ - ២០២៦។ នេះគឺជាព្រឹត្តិការណ៍អប់រំដ៏សំខាន់ ដែលកត់សម្គាល់នូវជំហាននៃការរីកចម្រើននៅលើដំណើរការសិក្សារៀនសូត្រធម៌វិន័យរបស់សមណសិស្ស។

យាយខ្មៅក្នុងជំនឿរបស់បងប្អូន Khmer

ពេលឈានជើងចូលក្នុងបរិវេណវត្ត Khmer បុរាណ ដូចជាវត្តមហាទប់ (chùa Dơi) ទីក្រុង Cần Thơ ឬវត្តពុតធ្លេចាស់ (Hoà Bình cũ) ខេត្ត Cà Mau និងវត្ត Khmer -ដទៃទៀត នៅក្បែរព្រះវិហារដ៏ស្កឹមស្កៃដែលតម្កល់ព្រះពុទ្ធបដិមា គេតែងជួបប្រទះឃើញអាស្រមតូចៗ សម្រាប់បូជាទេពធីតាមួយអង្គដែលមានសម្បុរខ្មៅ។ បងប្អូន Khmer តែងហៅថា "នាងខ្មៅ" ឬ "យាយខ្មៅ"។ នេះគឺជាលក្ខណៈជំនឿដ៏ពិសេសមួយ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការលាយផ្សំយ៉ាងរលូនរវាងព្រះពុទ្ធសាសនាទក្ខិណានិកាយ Khmer និងជំនឿអ្នកតាម្ចាស់ស្រុក។

វត្ត Khmer រក្សាស្លាកស្នាមបដិវត្តន៍

មកដល់ភូមិអណ្តូងចេក (Đìa Chuối) ឃុំ Vĩnh Mỹ សាកសួររកវត្តអណ្ដូងចេកគ្រប់គ្នាសុទ្ធតែស្គាល់។ វត្តមិនត្រឹមតែជាទីសក្ការៈបូជាខាងវិញ្ញាណប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាទីកន្លែងចិញ្ចឹមលាក់បំពួនកម្មាភិបាលបដិវត្តន៍ ក្នុងសម័យតស៊ូទាំង ២ លើក ប្រឆាំងបរទេសឈ្លានពានរបស់ជនជាតិទៀតផង។ កណ្តាលបរិយាកាសដ៏ស្ងប់ស្ងាត់ វត្តលេចចេញរូបរាងយ៉ាងស្ងៀមស្ងាត់ រក្សាទុកនូវអនុស្សាវរីយ៍ដ៏អង់អាចក្លាហាន តាមរយៈសរសៃឈើ និងក្បឿងដំបូលដែលដុះសរាយពេលវេលា។

រក្សាសម្រស់វប្បធម៌តាមរយៈកីឡាប្រពៃណី

ពិធីប្រណាំងទូក.ងរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer ត្រូវបានក្រសួងវប្បធម៌ កីឡា និងទេសចរណ៍ទទួលស្គាល់ជាបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបីថ្នាក់ជាតិ។ នេះមិនត្រឹមតែជាសកម្មភាពកីឡាដែលមានលក្ខណៈសហគមន៍យ៉ាងជ្រាលជ្រៅប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងមានអត្ថន័យពិសេសខាងវប្បធម៌ និងជំនឿវិញ្ញាណចំពោះបងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ ទៀតផង ។

គ្រឿងរណ្តាប់សែនព្រេន ប្រកបដោយទឹកចិត្ត

រូបភាពនៃទូកក្បូនដើមចេក ដ៏សាមញ្ញ បានក្លាយជានិមិត្តរូបវប្បធម៌ជំនឿដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងជីវភាពរស់នៅរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ ជាពិសេសក្នុងពិធីបុណ្យសែនដូនតា និងពិធីបុណ្យកំសាន្តជាដើម។

សហគ្រាស - ម៉ាក