ទូរស័ព្: 0274 383 347
ពុធ, 10-6-26 19:00:45

ខ្នះខ្នែងក្នុងការអភិរក្ស និងលើកតម្កើងតម្លៃវប្បធម៌ សិល្បៈខ្មែរ

លោក Hữu Trung ប្រធានក្រុមសិល្បៈខ្មែរខេត្ត Cà Mau ពោរពេញដោយក្តីរំភើប សប្បាយរីករាយ ដោយក្រុមទើបទិញបានស្គរថ្មីមួយគ្រឿងដ៏ប្រណិត សរុបតម្លៃទឹកប្រាក់១០០លានដុង លោកបានឱ្យដឹងថា៖ "ឆ្នាំនេះ មន្ទីរវប្បធម៌ កីឡា និងទេសចរណ៍កំពុងអនុវត្តគម្រោងទី០៦ "អភិរក្ស និងពង្រីកតម្លៃវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏ល្អផូរផង់របស់ជនជាតិភាគតិច ជាភ្ជាប់និងការអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍" (ស្ថិតក្នុងកម្មវិធីគោល ដៅជាតិសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន័សេដ្ឋកិច្ច-សង្គមតំបន់ជនជាតិភាគតិច និងតំបន់ភ្នំ (២០២១-២០៣០) ដំ ណាក់កាលទី I៖ ២០២២-២០២៥)។ ក្រុមយើងខ្ញុំក៏បានបញ្ជូនសិល្បករ សិល្បការិនីជំនាញ ឱ្យចូលរួមការងារជាប្រចាំទាំង៨ស្រុក និងក្រុង ដើម្បីធ្វើការស្ទង់មតិ ស្តុកទុក ស្រាវជ្រាវ ឯកសារខាងបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ប្រ ពៃណី។ លទ្ធផលនសការស្រាវជ្រាវ ក៏ត្រូវបានរាល់បណ្តាសកម្មភាពវប្បធម៌សហគមន៍ ក៏ដូចជា បណ្តាពិធីបុណ្យផ្សេងៗ តន្ត្រីប្រពៃណីបុរាណ និងសិល្បៈប្រជាប្រិយក្នុងជនរួមជាតិ Khmer និងជនជាតិ Hoa ព្រមទាំងជនជាតិដទៃទៀត។

-ថ្មីៗនេះដែរ ការរៀបចំស្តារឡើងវិញសម្រាប់បណ្តាកម្មវិធីបុណ្យទានប្រពៃណីរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់អនុវត្តបែបណាខ្លះ ជំរៀបលោក?

 លោក Hữu Trung៖ ឆ្នាំ២០២៣ ក្រុមសិល្បៈខ្មែរក៏បានស្ដារឡើងវិញនូវពិធីកិច្ចទាក់ទងដល់ប្រពៃណីខ្មែរចំនួនពីរ រួមមាន៖ ពិធីទទួលទេវតាក្នុងឱកាសបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិនៃពុទ្ធសានាថេរវាទខ្មែរ និងពិធីពូនភ្នំខ្សាច់តាមជំនឿប្រជាប្រិយខ្មែរ។ ទន្ទឹមនិងនោះ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ថ្នាក់ដឹកនាំក្រុមតែងបង្កលក្ខណៈដើម្បីអង្គភាពមានគ្រប់សមត្ថភាពខាងការនិពន្ធ និងស្រាវជ្រាវលើមូលដ្ឋានខាងមុខរបរប្រពៃណីរបស់ជនជាតិ Khmer ដើម្បីពិនិត្យ កែសម្រួលក្លាយជាវណ្ណកម្មសិល្បៈដោយមិនចាំបាច់ជួលអ្នកខាងក្រនិពន្ធចំណុះ។ បណ្តាវណ្ណកម្មសិល្បៈរបាំបែបនេះតែងត្រូវបានអង្គភាពក្រុមចាត់តាំងសម្តែងសាឡើងវិញ និងយកទៅដសម្តែងដោះដូរបម្រើមហាជន រួមចំណែកក្នុងការអភិរក្ស និងលើកតំកើងតម្លៃវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏ល្អផូរផង់របស់បងប្អូនជនរួមជាតិខ្មែរក្លាយជាប្រភេទសិល្បៈដ៏ឆ្នើម សម្រាប់លើកយកទៅសម្តែងបម្រើមហាជនតាមទម្រង់នៃឈុតឆាកសម្តែង។

ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ក្រុមសិល្បៈខ្មែរតែងរៀបចំសម្តែងឡើងវិញនូវឈុតឆាកថ្មីៗបានចាប់ពី២-៣វណ្ណកម្មបុរាណដែលពោរពេញដោយម្លៃខ្ពស់ខាងវិស័យសិល្បៈ។

ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ក្រុមបានលើកយកមកសម្តែងឡើងវិញតាំងពី២-៣វណ្ណកម្មនៃរបាំបុរាណ ដែលពោរពេញដោយតម្លៃផ្នែកខាងសិល្បៈ រាល់បណ្តាឈុតឆាកលំបាកៗក្នុងការសម្តែង នៅពេលដែលសម្តែងបានល្អ និងចម្លែកភ្នែក។ តាមរយៈការសម្តែង មិនត្រឹមសម្រាប់បម្រើជនរួមជាតិ Khmer ប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបម្រើជនជាតិ Kinh និង Hoa ព្រមទាំងបងប្អូនជនជាតិដទៃទៀតផង។ ទស្សនិកជនទាំងឡាយតែងមានចំណាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំង ដោយមានឈុតសំលៀកបំពាក់ស្អាតៗ និងកាយវិការរាំរបស់សិល្បករ សិល្បការិនីមានភាពបត់បែន និងទន់ភ្លន់នៅលើឆាក លាយឡំនឹងភ្លើងព័ណ៌អាគ្គីសនីយអមដោយសូរសព្ទតន្ត្រីដ៏អន្លង់អន្លួច។ 

- ក្នុងដំណើរ​ការ​អភិរក្ស និងថែរក្សាតម្លៃភ្លេងពិណពាទ្យ ក៏ដូចជាវង់ភ្លេងស្គរធំជាដើម តើមានការជួបលំបាកដែរឬទេ ជំរៀបលោក?

លោក Hữu Trung៖  បច្ចុប្បន្ន ក្រៅពីក្រុមសិល្បៈខ្មែរខេត្ត នៅតាមភូមិមានក្រុមវង់ភ្លេងពិណពាទ្យចំនួន៥ ក្រុម និងក្លឹបវង់ភ្លេងស្គរធំ២ ហើយក្នុងពេលឆាប់ៗនេះនឹងបង្កើតវង់ភ្លេងពិណពាទ្យបន្ថែមចំនួន៣វង់ទៀត គឺសរុបទាំងអស់មាន៨វង់ភ្លេងក្នុងជនរួមជាតិ Khmer។ ឆ្នាំ២០២៣ ក្រុមសិល្បៈខ្មែរក៏បានចាត់តាំងទទួលជោគជ័យសម្រាប់៤ថ្នាក់នៃក្រុមវង់ភ្លេងពិណពាទ្យ។ មុននោះ ក្នុងឆ្នាំ២០២២ ក៏ចាត់តាំងបាន៤ថ្នាក់សម្រាប់ក្រុមវង់ភ្លេងស្គរធំបុរាណផងដែរ។

ឈុតសម្តែងយូកេរឿង "រក្សាការពារកោះសមុទ្រមាតុភូមិ" រឿងនេះសម្តែងដោយក្រុមសិល្បៈ    ខ្មែរខេត្តកាម៉ាវទទួលបានមេដាយប្រាក់សមូហភាព និង៤មេដាយសម្រាប់ឯកជននៅមហោស្រពសិល្បៈយូកេខ្មែរណាមបូ"។

ខាងមុខនេះ ក្រុមសិល្បៈខ្មែរខេត្តនឹងធ្វើសេនាធិការឱ្យមន្ទីរវប្បធម៌ កីឡា និងទេសចរណ៍ បង្កើតក្លឹបសិល្បៈប្រជាប្រិយចំនួន២ក្លឹបបន្តទៀតក្នុងជនរួមជាតិ Khmer (រួមមាននៅស្រុក Thới Bình និង Đầm Dơi)។ បន្ត​បើក​ថ្នាក់​បង្រៀន​​ភ្លេង​ពិណពាទ្យនៅតាមវត្តខ្មែរ និងវិទ្យាល័យជនជាតិអន្តេវាសិក ព្រមទាំងស្នើឱ្យមន្ទីរវប្ប ធម៌ កីឡា និងទេសចរណ៍ដើម្បីបើកថ្នាក់បណ្តុះបណ្តាលភ្លេង ក៏ដូចជាការសម្តែងបង្ហាញឈុតសំលៀកបំពាក់ប្រពៃណី សម្រាប់មាមីងបងប្អូនមានឱកាសបានចូលជិតលក្ខណៈវប្បធម៌របស់ជនជាតិខ្លួន៕

- សូមអរគុណលោក!

 

 ហ្វាងភុក

Tags:

រំលេច

ភាគច្រើនអាន

រក្សាព្រលឹងនៃរបាំប្រពៃណីដោយស្ងៀមស្ងាត់

សម្រាប់ជនរួមជាតិ Khmer នៅសង្កាត់ Hiệp Thành សិប្បការិនី Thạch Thea Ry មិនត្រឹមតែមានជំនាញផ្នែងខាងសិល្បៈរបាំប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាគ្រូបង្រៀនដោយស្ងៀមស្ងាត់អំពីរបាំប្លែកៗចែកជូនដល់ប្អូនៗកុមារនៅក្នុងភូមិស្រុកទៀតផង។ អាស្រ័យការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួន ទើបទេពកោសល្យ និងស្មារតីទទួលខុសត្រូវក្នុងការអភិរក្សាវប្បធម៌ប្រពៃណីត្រូវបានបណ្តុះក្នុងយុវវ័យជាច្រើនផងដែរ។

អភិរក្សសិល្បៈចំរៀងបុរាណ Triều Kịch របស់សហគមន៍ Hoa

ក្នុងជីវភាពវប្បធម៌ និងស្មារតីរបស់សហគមន៍ជនជាតិ Hoa តន្ត្រីមានតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ជាពិសេស។ វាមិនត្រឹមជាកន្លែងសម្រាប់បង្ហាញពីក្តីបំណងប្រាថ្នា និងចែករំលែកខាងអារម្មណ៍ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជាសូរសព្ទសម្លេងងនៃក្តីស្រម័យសម្រាប់សុភមង្គលផងដែរ។ នេះត្រូវបានបង្ហាញតាមរយៈឈុតរឿងសម្តែង និងបទចម្រៀងនីមួយៗ។ ក្នុងនោះ សិល្បៈល្ខោនបុរាណ Triều Kịch របស់ជនជាតិ Hoa ដែលមានដើមកំណើត Triều Kịch គឺជា "ស្ពាន" សម្រាប់បង្ហាញពីតម្លៃខាងវិញ្ញាណទាំងនេះ។

ចំណុចខំខាន់សម្រាប់អភិវឌ្ឍទេសចរណ៍

នៅតំបន់ដែនដីចុងជ្រោយបង្អស់របស់ប្រទេសជាតិ ដែលសម្បូរដោយបឹងទន្លេ និងព្រៃស្មាច់ កោងកាង សិល្បៈយូកេររបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Cà Mau កំពុងស្ងៀមស្ងាត់ពង្រីកសាយភាយក្លាយជាចំណុចដ៏សំខាន់នៃលក្ខណៈវប្បធម៌ដ៏ល្អប្រពៃផងដែរ។ មិនចាំចាប់មានឆាកធំទូលាយនោះទេ សិល្បៈយូកេរបានទាក់ទាញអ្នកទស្សនាដោយយោងតាមលក្ខណៈប្រពៃណី និងចំណងឮចំណូលចិត្តទាំងចង្វាក់ភ្លេងផងនិងទាំងកាយវិការក្នុងការសម្តែងផង។

ភាពអឹកធឹកនៃរដូវបុណ្យកំសាន្ត

បុណ្យកំសាន្តគឺជាលក្ខណៈវប្បធម៌ផ្នែងខាងងវិញ្ញាណម្យ៉ាងដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងជីវភាពស្មារតីរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ និយាយរួម និងខេត្ត Cà Mau និយាយដោយឡែក។ វាមិនត្រឹមតែជាពិធីបុណ្យសាសនាប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាឱកាសមួយដើម្បីផ្សារភ្ជាប់ការទំនាក់ទំនងរវាងសហគមន៍ និងផ្ញើនូវក្តីសង្ឃឹមដើម្បីភាពសន្តិភាព និងសុខុមាលភាពទៀតផង។

រានទេវតារបស់ជនរួមជាតិ Khmer

រានទេវតាជារូបភាពធ្លាប់តែបានស្គាល់ តែងមានវត្តមាននៅមុខផ្ទះហាក់បីដូចជាទីបង្អែកស្មារតីដ៏រឹងមាំរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ។ ប្រសិនបើបងប្អូនជនជាតិ Việt Nam ហៅថាអាសនៈសួគ៌ ឬក៏អាសនៈឋានសួគ៌របស់ព្រះអាទិទេពសម្រាប់គោរពបូជាមេឃដី គឺជនរួមជាតិ Khmer មានការបកស្រាយផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេ៖ វាជាកន្លែងមួយសម្រាប់ងាកឆ្ពោះទៅរកទេវតា និងព្រះពុទ្ធ ដែលបង្ហាញពីជំនឿយ៉ាងជ្រាលជ្រៅលើពិភពអរូបី និងច្បាប់កម្មផលមានបុណ្យបាបជាដើម។

ភាពស៊ីសង្វាក់នៃរបាំប្រពៃណីនៅវត្តមួយដែលឆ្ងាយដាច់ស្រយាល

ក្នុងបរិយាកាសដ៏បុរាណនៃវត្តកោះដូង ឃុំ Vĩnh Phước ខេត្ត Cà Mau នាថ្ងៃចុងសប្តាហ៍ ស្រាប់តែក្លាយជាអ៊ូអរខ្ទរខ្ទារទៅដោយសូរសព្ទដូរ្យតន្ត្រីពិណពាទ្យ រួមជាមួយជំហានរាំយ៉ាងរស់រវើករបស់សមាជិកក្រុមរបាំប្រពៃណីកុមារ Khmer។

វិសេសវិសាលនៃរបាំគែន Khmer

ក្នុងជីវភាពវប្បធម៌របស់ជនរួមជាតិ Khmer តន្ត្រី និងរបាំប្រពៃណីគឺជាផ្នែកមួយដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងរាល់ពិធីបុណ្យ រួមចំណែកបង្កើតបរិយាកាសសប្បាយរីករាយ និងសាមគ្គីភាពរវាងសហគមន៍។ ក្នុងឃ្លាំងនៃសិល្បៈប្រជាប្រិយនេះ របាំគែនជារបាំដ៏ពិសេសមួយ ដែលពោរពេញទៅដោយស្មារតីក្លាហាន និងអត្តសញ្ញាណដ៏ពិសេសដោយឡែករបស់ Khmer Nam Bộ។

នាងបុកនាងបោយ៖ និមិត្តរូបនៃសម្បត្តិទ្រព្យ និងសុជីវធម៌វប្បធម៌

ក្នុងលំហរវប្បធម៌ និងរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer ក្រៅពីទេវតា និងព្រះអគ្គសាវកព្រះអង្គសាវលី រូបភាពនាងបក់នាងបោយដែលតំណាងឱ្យលាភសម្បត្តិ គឺមានតួនាទីសំខាន់អស្ចារ្យខ្លាំងណាស់ ពិសេសសម្រាប់គ្រួសារដែលជាអ្នកជួញដូរ។

រសជាតិប្រពៃណីរបស់ Khmer

ក្នុងដំណើរការរស់នៅដ៏យូរលង់រវាងបណ្តាជនជាតិជាបងប្អូននៅតំបន់ Nam Bộ បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer តែងរក្សាខ្ជាប់នូវលក្ខណៈពិសេសដោយឡែករបស់ខ្លួនជាមួយលក្ខណៈប្រពៃណីវប្បធម៌ ជំនឿ ជាពិសេសខាងវប្បធម៌មុខម្ហូប។ បណ្តាមុខម្ហូបដ៏សាមញ្ញៗ និងបែបជនបទ មិនត្រឹមតែឆ្លុះបញ្ចាំងពីជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ពួកគេប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធទៅនឹងការចងចាំពីកុមារភាពរបស់មនុស្សជំនាន់ជាច្រើនផងដែរ។ ក្នុងចំណោមនោះ នំបង្គា គឺជាប្រភេទនំធម្មតាមួយខាងស្មារតីជនបទ និងត្រូវបានមនុស្សជាច្រើនចូលចិត្ត។

ថែរក្សាអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌បុណ្យទានរបស់សហគមន៍ជនជាតិ Hoa

ក្នុងសម្រស់វប្បធម៌ដ៏វិសេសវិសាលរបស់សហគមន៍ជនជាតិចិននៅខេត្ត Cà Mau គឺទំនៀមទម្លាប់ពិធីបូជាសក្ការៈ។ ទាំងនោះគឺជាពិធីសាសនាបែបប្រជាប្រិយ គ្រឿងសក្ការៈដែលបង្កប់នូវអត្ថន័យមង្គល ព្រមទាំងទស្សនវិជ្ជាមនុស្សសាស្ត្រជ្រាលជ្រៅរបស់បុព្វបុរស។

សហគ្រាស - ម៉ាក