ដែលធ្លាប់ជាចំណុចដ៏ភ្លឺស្វាងខាងប្រពៃណីចលនាវប្បធម៌ និងសិល្បៈនៃមណ្ឌលអប់រំ ជាពិសេសក្នុងការអភិរក្សអត្តសញ្ញាណជនជាតិ Khmer វង់ភ្លេងពិណពាទ្យរបស់សាលាវិទ្យាល័យជនជាតិអន្តេវាសិកខេត្ត Cà Mau សព្វថ្ងៃកំពុងប្រឈមមុខជាមួយករណីខ្វះអ្នកស្នងបន្ត ដោយសារជួបផលពិបាកខាងចំណាយថវិកា និងគ្រូបង្រៀន។
ប្អូនៗនៃក្លឹបវង់ភ្លេងពិណពាទ្យរបស់សាលាវិទ្យាល័យជនជាតិអន្តេវាសិកខេត្ត Cà Mau ហាត់ប្រគំបទភ្លេងបុរាណនៅវត្តសិរីមង្គល ជ្រុងខ្មែរ (Rạch Giồng) ឃុំ Hồ Thị Kỷ ស្រុក Thới Bình។ (រូបថតកាលពីឆ្នាំ២០២៤)។
យោងតាមប្រសាសន៍របស់លោកគ្រូ Hữu Lý Vui លេខាសម្ព័ន្ធយុវជនសាលា ភ្លេងពិណពាទ្យ គឺជាមរតកវប្បធម៌ដ៏មានតម្លៃរបស់ជនរួមជាតិ Khmer ហើយនេះក៏ជាប្រភេទបុរាណដ៏ឆ្នើមផងដែរសម្រាប់ឱ្យក្នុងបណ្តាពិធីបុណ្យទានប្រពៃណីខាងវប្បធម៌ជំនឿរបស់បងប្អូនជនរួមជាតិ Khmer Nam Bộ និយាយរួម។ ដំបូងឡើយ សាលាមានសិស្ស Khmer ចំនួន៨រូបដែលបានឆ្លងកាត់វគ្គបណ្តុះបណ្តាលត្រឹមត្រូវ។ សិស្សទាំងនេះក៏ធ្លាប់បានចូលរួមប្រគំវង់ភ្លេងពិណពាទ្យសម្រាប់ក្នុងពីធីដោះដូរ មហោស្រពសិល្បៈប្រចាំសាលា និងថ្នាក់ខេត្តផងដែរ។ ប៉ុន្តែគិតមកទល់ពេលនេះក៏មានប្អូន៦រូបដែលត្រូវបញ្ចប់ការសិក្សាចេញសាលា នូវត្រឹម តែ២រូបប៉ុណ្ណោះដែលបន្តឱ្យវង់ភ្លេងនេះ ទើបបណ្តោយឱ្យវង់ភ្លេងជួបផលពិបាក។
បច្ចុប្បន្ននេះ វិទ្យាល័យអន្តេវាសិកខេត្ត Cà Mau នូវរក្សាខ្ជាប់ចំនួន២ក្លឹប៖ ក្លឹបវប្បធម៌ - សិល្បៈរបស់ជនរួមជាតិ Khmer និងក្លឹបវង់ភ្លេងពិណពាទ្យ។ នេះក៏ជាសកម្មភាពវប្បធម៌ ស្មារតីដ៏សំខាន់ រួមចំណែកខាងការស្នេហាតន្ត្រីប្រពៃណី តភ្ជាប់រវាងសិស្សានុសិស្សជាជនជាតិភាគតិចជាមួយនឹងមរតកវប្បធម៌ជាតិទៀត ផង។ តែបើយោងតាមប្រសាសន៍របស់លោកគ្រូ Vui សម្រាប់ក្លឹបទាំង២នេះសុទ្ធតែជួបផលពិបាកខ្លាំងដូចគ្នា ជាពិសេសខាងថវិកា។
“ដើម្បីបន្តសកម្មភាពរបស់ក្លឹបវង់ភ្លេងពិណពាទ្យ សាលាចាំបាច់ត្រូវមានប្រភពថវិការសម្រាប់ជួលគ្រូមកបង្ហាត់ ដែលសុទ្ធសឹងជាសិប្បករ និងអ្នកដែលមាន ពទពិសោធកំពុងបម្រើការក្នុងក្រុមសិល្បៈខេត្ត។ ក្រៅពីនោះ ការរៀបចំផ្តល់សំលៀកបំពាក់សម្រាប់ឱ្យប្អូនៗសិស្សានុសិស្សក្នុងការចូលរួមប្រគំភ្លេងក៏ជាបញ្ហាពិបាកដ៏ធំមួយផងដែរសម្រាប់ក្នុងការចំណាយថវិកា។ ខណៈពេលនោះ ប្រភពនៃការជំនួយឧបត្ថម្ភអំពីកម្មវិធី និងគម្រោងការវប្បធម៌បច្ចុប្បន្នមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់នោះទេ” លោកគ្រូ Vui ឱ្យដឹងដូច្នេះ។
ភ្លេងពិណពាទ្យ គឺជាប្រភេទភ្លេងម្យ៉ាងដែលប្រកបដោយអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌របស់ Khmer ដោយមានឧបករទាំងអស់ចំនួន៥ប្រភេទ ដែលផលិតចេញពីវត្ថុធាតុចំនួន៥យ៉ាងផ្សេងៗគ្នា បង្កើតបានជាសូរសព្ទ៥សម្លេង រួមមាន៖ ឧបករស្ពន់ ឈើ ខ្យល់ និងស្បែក។ ការរៀន និងប្រគំតន្ត្រីប្រភេទនេះ ទាមទារពេលវេលាហាត់យ៉ាងយូរអង្វែង និងម៉ឺងម៉ាត់ ព្រមទាំងការបង្ហាត់បង្ហាញជាមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់ រួមទាំងស្មារតីស្នេហាខាងវិស័យវប្បធម៌ជាតិផងដែរ។ ការបណ្តុះបណ្តាលមិនមែនងាយស្រួលត្រឹមតែបង្រៀនខាងឧបករភ្លេងបុរាណប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជាដមណើរការ “បណ្តុះពូជ” ការស្រឡាញ់វប្បធម៌ Khmer សម្រាប់បញ្ញវន្តជំនាន់ក្រោយផងដែរ។
ដើម្បីវង់ភ្លេងពិណពាទ្យរបស់វិទ្យាល័យជនជាតិអន្តេវាសិកខេត្ត បន្តដំណើរការ ត្រូវការថវិកាសម្រាប់ជួលសិប្បករដែលមានបទពិសោធមកបង្រៀនប្អូនៗសិស្សសាលា។
លោកគ្រូ Vui សង្ឃឹមថានឹងបន្តថែរក្សាក្លឹបវងើភ្លេងពិណពាទ្យ ជាពិសេសរៀបចំបណ្តុះបណ្តាលតាំងពីដើមឆ្នាំសិក្សាថ្មីតែម្តង៖ យើងខ្ញុំសង្ឃឹមថានឹងទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់ ជំនួយឧបត្ថម្ភរបស់គ្រប់បណ្តាថ្នាក់ គណៈផ្នែកដើម្បីអញ្ជើញសិប្បករឱ្យមកជួយបង្ហាត់ភ្លេង ផ្តើមពីនោះក៏មានប្រភពកម្លាំងសម្រាប់ចូលរួមការប្រគំវង់ភ្លេងរបស់ប្អូនៗផងដែរ។ ប្រសិនបើអាចបាន ឆ្នាំសិក្សាថ្មីនេះ នឹងបង្កើតវង់ភ្លេងពិណពាទ្យប្រកបដោយភាពសប្បាយរីករាយ ប្អូនៗសិស្សសាលាជាកូន Khmer នឹងមានទីធ្លារសម្រាប់លំហែអារម្មណ៍ដែលប្រកបដោយអត្តសញ្ញាណជាតិ”។
ក្នុងបរិបទដែលប្រទេសជាតិមួយថ្ងៃកាន់តែមានការចាប់បារម្ភខាងការអភិរក្សបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌អរូបី បណ្តាទម្រង់របស់វិទ្យាល័យជនជាតិអន្តេវាសិកខេត្ត Cà Mau ពិតជាត្រូវការខ្លាំងណាស់ចំពោះការជំនួយឧបត្ថម្ភទាន់សភាពការ ដើម្បីមិនត្រឹមតែជួយថែរក្សាប្រភេទភ្លេងបុរាណប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងមានមោទនភាពខាងវិស័យវប្បធម៌សម្រាប់សិស្សសាលាជាកូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយៗនេះទៀតផង៕
Băng Thanh
